Bilişim Sistemine Girme Suçu (TCK 243): Hesap Ele Geçirme, WhatsApp ve Instagram

Bilişim Sistemine Girme Suçu (TCK 243): Hesap Ele Geçirme, WhatsApp ve Instagram

MAKALE REHBERİ

Bu yazıda ele alınan konular

İlgilendiğiniz bölüme doğrudan geçebilir veya makaleyi baştan sona okuyabilirsiniz.

  • Bilişim Sistemine Girme Suçu Nedir?
  • TCK 243 ve 244’e Göre Bilişim Sistemine Girme Cezası
  • WhatsApp ve Instagram Hesabı Ele Geçirildiğinde Hangi Suçlar Oluşur?

Mevzuat kontrolü ·Kaynak: Resmî Gazete ve mevzuat.gov.tr·Yazar: Av. Ahmet Gökhan Mutlu

Bilişim sistemine girme suçu, bir bilgisayara, telefona, e-posta ya da sosyal medya hesabına hukuka aykırı olarak girmek veya izin sona erdiği hâlde orada kalmaya devam etmektir. TCK 243/1’de düzenlenir ve cezası bir yıla kadar hapis veya adli para cezasıdır. Girişin ardından veriler silinir ya da değiştirilirse ceza altı aydan iki yıla kadar hapse çıkar.

Örneğin gece yarısı Instagram hesabınıza başka bir cihazdan giriş yapıldığını bildiren bir e-posta aldığınızı düşünelim. Sabah hesabın şifresi değişmiş, mesajlar silinmiş, takipçilerinize para isteyen iletiler gönderilmiş olabilir. Bu tek olayda birden fazla suç bir arada bulunabilir. Bu yazı hangi suçun nerede başladığını, IP ve log kayıtlarının nasıl korunacağını ve hesap ele geçirme dosyasında atılacak adımları anlatıyor.

Kısaca

  • Hukuka aykırı giriş veya kalmaya devam (m. 243/1): 1 yıla kadar hapis veya adli para cezası.
  • Giriş yüzünden veriler yok olur veya değişirse (m. 243/3): 6 ay–2 yıl hapis; veriyi bilerek silmek veya değiştirmek ayrıca TCK 244/2’de 6 ay–3 yıl hapis gerektirir.
  • Suç şikâyete bağlı değildir ve uzlaştırma kapsamında değildir; savcı kamu davasının açılmasını erteleyebilir (CMK m. 171/2).
  • Kaçırılmaması gereken süre: özel yazışmalar okunmuş veya yayılmışsa bu suçlar şikâyete bağlıdır ve şikâyet, fiili ve faili öğrenmeden itibaren 6 ay içinde yapılmalıdır (TCK m. 73, 139).
  • Hesabı ele geçirilen kişi ekran görüntülerini ve platform bildirimlerini hemen saklamalı; sağlayıcıların trafik kayıtlarını tutma süresi sınırlıdır (5651 s. K. m. 5, 6).

Bilişim Sistemine Girme Suçu Nedir?

Kanun “bilişim sistemi” kavramını tanımlamaz; ancak veri toplayan, işleyen ve saklayan her türlü cihaz ve çevrim içi hizmet bu kapsamda değerlendirilir. Telefon, dizüstü bilgisayar, kurumsal sunucu, e-posta hesabı, bulut depolama ve sosyal medya hesabı bu sistemlerin örnekleridir. Bilişim suçlarının genel sınıflandırması bilişim suçları yazımızda anlatıldığı için burada TCK 243’ün uygulamasına odaklanıyoruz.

Suçun iki hareketi vardır. Birincisi sisteme hukuka aykırı girmek, ikincisi başlangıçta izinle girilmiş sistemde izin sona erdikten sonra kalmaya devam etmektir. Örneğin eski iş arkadaşının hâlâ açık olan kurumsal e-posta oturumunu işten ayrıldıktan sonra kullanmaya devam etmek ikinci harekete örnektir.

Şifrenin bilinmesi tek başına izin anlamına gelmez. Belirleyici olan, hesap sahibinin o girişe rızası olup olmadığıdır. Eşler veya aile bireyleri arasında şifre paylaşımı olduğunda rızanın sınırı, somut olayın koşullarına göre değerlendirilir.

TCK 243 ve 244’e Göre Bilişim Sistemine Girme Cezası

FiilMaddeCeza
Hukuka aykırı girme veya kalmaya devam243/11 yıla kadar hapis veya adli para
Aynı fiil bedeli karşılığı yararlanılan sistemde243/2Ceza yarıya kadar indirilir
Giriş nedeniyle verilerin yok olması veya değişmesi243/36 ay–2 yıl hapis
Sisteme girmeden veri nakillerini teknik araçla izleme243/41–3 yıl hapis
Sistemin işleyişini engelleme veya bozma244/11–5 yıl hapis
Verileri bozma, yok etme, değiştirme, başka yere gönderme244/26 ay–3 yıl hapis
244/1-2 banka, kredi kurumu veya kamu sistemi üzerinde244/3Yarı oranında artırım
Bu fiillerle haksız çıkar sağlama (başka suç oluşmuyorsa)244/42–6 yıl hapis ve 5.000 güne kadar adli para

243/3 ile 244/2 arasındaki fark kasttadır. Girişin yan etkisi olarak veriler değişmişse 243/3, fail verileri bilerek silmiş veya değiştirmişse 244/2 gündeme gelir. Hesabın şifresini değiştirip sahibini dışarıda bırakmak, uygulamada bu ayrımın en sık tartışıldığı noktadır.

Bilişim sistemine girme suçu ve veri suçlarında TCK 243 ve 244 ceza aralıklarını gösteren tablo
TCK 243 ve 244: Ceza Tablosu

WhatsApp ve Instagram Hesabı Ele Geçirildiğinde Hangi Suçlar Oluşur?

Hesap ele geçirme çoğu zaman bilişim sistemine girme suçuyla başlar ama orada bitmez. Sonraki her davranış ayrı bir suç tipine karşılık gelebilir.

  • Yazışmaları okumak: Kişiler arasındaki haberleşmenin gizliliğini ihlal (TCK 132/1) 1–3 yıl hapis gerektirir; içerik kaydedilirse ceza bir kat artırılır. Yazışmaları başkalarıyla paylaşmak (132/2) 2–5 yıl hapis gerektirir.
  • Fotoğraf ve özel içerikleri yaymak: Özel hayata ilişkin görüntü veya sesleri hukuka aykırı ifşa (TCK 134/2) 2–5 yıl hapis gerektirir. Ayrıntılar özel hayatın gizliliğini ihlal yazımızda.
  • Kişisel verileri almak: Rehber, kimlik veya adres bilgilerini ele geçirmek TCK 136 kapsamında 2–4 yıl hapis gerektirebilir. Bkz. verileri hukuka aykırı verme veya ele geçirme yazımız.
  • Takipçilerden para istemek: Hesap sahibi gibi davranarak para istemek, bilişim sistemlerinin araç olarak kullanıldığı nitelikli dolandırıcılığı (TCK 158/1-f) gündeme getirir. Temel çerçeve için dolandırıcılık suçları yazımıza bakabilirsiniz.
  • İçerikleri yaymakla tehdit ederek çıkar sağlamak: TCK 107/2 kapsamında 1–3 yıl hapis ve 5.000 güne kadar adli para cezası öngörülür.

Bu suçlardan haberleşmenin gizliliğini ihlal ve özel hayatın gizliliğini ihlal şikâyete bağlıdır (TCK m. 139). Bilişim sistemine girme ise şikâyete bağlı değildir. Aynı olayda ikisi birlikte bulunduğunda şikâyetten vazgeçmek yalnızca şikâyete bağlı suçları düşürür; sisteme girme suçu yönünden soruşturma devam eder.

Süre işliyor olabilir: Ceza dosyalarında itiraz, şikâyet ve kanun yolu süreleri kısadır. Somut dosyanızı değerlendirmek için 0 532 714 50 45 numarasından veya iletişim sayfasından ulaşabilirsiniz.

IP, Log ve Dijital Delil Nasıl Korunur?

Hesap ele geçirme dosyalarında failin kimliği çoğu zaman teknik izlerden çıkar: giriş yapılan IP adresi, cihaz bilgisi, oturum saatleri ve hesap kurtarma kayıtları. 5651 sayılı Kanun’a göre trafik bilgisi IP adresi, port bilgisi ve hizmetin başlama ve bitiş zamanı gibi verileri kapsar. Yer sağlayıcılar bu bilgileri bir ila iki yıl, erişim sağlayıcılar altı ay ila iki yıl arasında yönetmelikte belirlenen süre boyunca saklamakla yükümlüdür.

Süre sınırlı olduğu için mağdurun ilk günlerde yapacakları önemlidir. Platformun gönderdiği “yeni giriş” bildirimleri, şifre değişikliği e-postaları, hesabın ele geçirildiği sırada gönderilen mesajların ekran görüntüleri ve takipçilerden gelen uyarılar saklanmalıdır. Bir IP adresi, genellikle aboneye ulaştırır; cihazı kimin kullandığını tek başına göstermeyebilir. Bu nedenle IP kaydı diğer delillerle birlikte değerlendirilir.

Şüphelinin cihazlarında arama CMK 134’e göre yapılır. Somut delillere dayanan kuvvetli şüphe ve başka surette delil elde etme imkânının bulunmaması gerekir; kararı hâkim, gecikmesinde sakınca varsa savcı verir ve savcı kararı 24 saat içinde hâkim onayına sunulur. El koyma sırasında sistemdeki tüm verilerin yedeği alınır ve bu yedekten bir kopya şüpheliye veya vekiline verilir (CMK m. 134/3-4).

Sosyal medya hesabı ele geçirildiğinde bilişim sistemine girme dışında oluşabilecek suçları özetleyen kart
Hesap Ele Geçirmede Diğer Suçlar

Hesap Ele Geçirme Durumunda Ne Yapılmalı? Adım Adım

Hesabınız ele geçirildiyse

  1. Hesabı geri alın ve güvenceye alın. Platformun resmî hesap kurtarma yolunu kullanın, şifreyi değiştirin, iki adımlı doğrulamayı açın, tanımadığınız oturumları kapatın.
  2. Kanıtları saklayın. Giriş bildirimi e-postaları, ekran görüntüleri, gönderilen mesajlar ve tarih-saat bilgileri silinmeden kaydedilmelidir.
  3. Çevrenizi uyarın. Hesaptan para isteniyorsa takipçilerinizi ve rehberinizi başka bir kanaldan bilgilendirin.
  4. Şikâyette bulunun. Cumhuriyet başsavcılığına veya kolluğa başvurun. CMK 12/6’ya göre bilişim sistemlerinin araç olarak kullanıldığı suçlarda mağdurun yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir. Yazışmalarınız okunduysa veya özel içerikler yayıldıysa altı aylık şikâyet süresine dikkat edin.
  5. Kararları takip edin. Kovuşturmaya yer olmadığı kararına tebliğden itibaren iki hafta içinde sulh ceza hâkimliğine itiraz edilebilir (CMK m. 173). Dava açılırsa hüküm verilinceye kadar katılabilirsiniz (CMK m. 237).

Hakkınızda soruşturma varsa

  1. İfadeye müdafiyle gidin; müdafi seçmek veya baro tarafından görevlendirilmesini istemek CMK 150/1’e göre haktır.
  2. Cihazınıza el konulduysa alınan yedeğin bir kopyasını isteyin (CMK m. 134/4) ve tutanağı kontrol edin.
  3. Girişin rızaya dayandığını gösteren yazışmalar, ortak kullanım veya şifre paylaşımı belgeleri savunmanın temelini oluşturur.
  4. Gerekçeli karar tebliğinden itibaren iki hafta içinde istinaf yoluna başvurulabilir (CMK m. 273). Ayrıntılar ceza muhakemesinde istinaf yazımızda.

Süre ve hak kaybı riski: Haberleşmenin gizliliğini ve özel hayatın gizliliğini ihlal suçları için altı aylık şikâyet süresi (TCK m. 73) kaçırılırsa bu suçlar yönünden soruşturma yapılamaz. Sağlayıcıların trafik kayıtlarını saklama süresi de sınırlıdır; gecikme, failin tespitini zorlaştırabilir. Kovuşturmaya yer olmadığı kararına itiraz ve istinaf süreleri iki haftadır. Bu aşamada bir avukattan destek almak süre kaybını önler.

Olası Sonuçlar: KDAE, HAGB, Erteleme ve Görevli Mahkeme

KonuDurumDayanak
Ceza aralığı243/1: 1 yıla kadar hapis veya adli para; 243/3: 6 ay–2 yıl; 243/4: 1–3 yılTCK 243
Kamu davasının açılmasının ertelenmesiÜst sınır 3 yılı geçmediği için mümkün; zararın giderilmesi ve sabıka koşulları aranırCMK 171/2-3
Hükmün açıklanmasının geri bırakılmasıSonuç ceza 2 yıl veya altındaysa mümkünCMK 231/5-6
Erteleme ve seçenek yaptırımErteleme 2 yıla kadar; 1 yıl ve altı hapis adli para cezasına çevrilebilir. 243/1’de hâkim hapsi seçmişse bu ceza artık adli paraya çevrilemezTCK 50/2, 51
Uzlaşma ve şikâyetUzlaştırma yok; şikâyet aranmazCMK 253
Tutuklama243/1 ve 243/3’te üst sınır 2 yılı geçmediğinden tutuklama kararı verilemezCMK 100/4
Görevli mahkemeAsliye ceza5235 s. K. m. 11
Dava zamanaşımı8 yılTCK 66/1-e

Aynı olayda şikâyete bağlı bir suç (örneğin haberleşmenin gizliliğini ihlal) ile bilişim sistemine girme birlikte işlenmişse, CMK 253/3’e göre uzlaşma hükümleri uygulanmaz. Uzlaştırma kapsamındaki suç, kapsam dışındaki bir suçla aynı mağdura karşı işlendiğinde kanun bu yolu kapatır.

Güncellik notu: TCK 243 ve 244’ün metni, 243/4’ü ekleyen 6698 sayılı Kanun’dan (2016) bu yana değişmemiştir. Buna karşılık HAGB’yi düzenleyen CMK 231, 7589 sayılı Kanun’la yeniden düzenlenmiş ve 31.07.2026’da yürürlüğe girmiştir. Yeni metinde HAGB için zararın giderilmesi şartı ve beş yıllık denetim süresi korunmaktadır. Suç tarihine göre lehe kanun (TCK m. 7) değerlendirilmelidir.

Hesap ele geçirme mağdurunun delil koruma ve şikâyet adımlarını gösteren süreç şeması
Hesabınız Ele Geçirildiyse

Dijital delil, erişim engeli ve bilişim suçlarındaki diğer süreçler için bilişim hukuku sayfamıza göz atabilirsiniz.

Bilişim Sistemine Girme Hakkında Sık Sorulan Sorular

Eşimin telefonuna şifresini bildiğim için girmek suç mu?

Rızası yoksa suç oluşabilir. Şifreyi bilmek, girişe izin verildiği anlamına gelmez; TCK 243/1 hukuka aykırı girişi cezalandırır. Mesajların okunması ayrıca haberleşmenin gizliliğini ihlal suçunu gündeme getirir ve bu suç şikâyete bağlıdır. Rızanın varlığı ve sınırı somut olayın koşullarına göre değerlendirilir.

Instagram hesabımı ele geçirenin cezası ne kadar?

Yalnızca giriş için 1 yıla kadar hapis veya adli para cezası öngörülür. Şifre değiştirilip veriler silinirse 243/3’e göre 6 ay–2 yıl veya 244/2’ye göre 6 ay–3 yıl hapis gündeme gelir. Takipçilerden para istenmişse nitelikli dolandırıcılık, özel içerik yayılmışsa özel hayatın gizliliğini ihlal ayrıca değerlendirilir.

Bilişim sistemine girme suçu şikâyete bağlı mı?

Hayır, şikâyete bağlı değildir. Savcılık ihbar veya resen öğrenme üzerine soruşturma yapar ve şikâyetten vazgeçme davayı düşürmez. Aynı olayda işlenen haberleşmenin gizliliğini ihlal veya özel hayatın gizliliğini ihlal suçları ise şikâyete bağlıdır ve altı aylık şikâyet süresine tabidir.

Bilişim sistemine girme suçunda uzlaşma var mı?

Hayır, yoktur. TCK 243, CMK 253’teki uzlaştırma listesinde yer almaz. Bunun yerine üst sınırın üç yılı geçmemesi nedeniyle savcı, şartları varsa kamu davasının açılmasını beş yıl süreyle erteleyebilir. Erteleme süresinde kasıtlı suç işlenmezse kovuşturmaya yer olmadığına karar verilir.

IP adresi tek başına mahkûmiyet için yeterli mi?

Genellikle tek başına yeterli sayılmaz. IP adresi çoğunlukla internet aboneliğinin sahibine ulaştırır; o anda cihazı kimin kullandığını göstermeyebilir. Bu yüzden cihaz incelemesi, oturum kayıtları, yazışmalar ve tanık beyanları gibi diğer delillerle birlikte değerlendirilir.

Hesabım ele geçirildiyse ilk ne yapmalıyım?

Önce hesabı platformun resmî kurtarma yoluyla geri alın ve iki adımlı doğrulamayı açın. Ardından giriş bildirimlerini ve ekran görüntülerini saklayın, çevrenizi başka bir kanaldan uyarın ve savcılığa başvurun. Özel yazışma veya içerikler etkilenmişse altı aylık şikâyet süresini kaçırmayın.

Av. Ahmet Gökhan Mutlu

Yazar hakkında

Av. Ahmet Gökhan Mutlu

Ankara Barosuna kayıtlı avukat (Sicil No: 19638), Çankaya Üniversitesi Hukuk Fakültesi 2006 mezunu. Ceza uzlaştırmacısıdır; Adalet Bakanlığı arabulucu siciline ve TÜRKPATENT marka vekilliği siciline kayıtlıdır. Ankara Barosu CMK Merkezi, Bilişim Kurulu ve Fikri Mülkiyet ve Rekabet Kurulu üyesidir.

Bu yazı 27 Eylül 2026 tarihinde yürürlükteki mevzuata göre hazırlanmıştır.

Somut durumunuz için hukuki değerlendirme

Her dosyanın suç tarihi, delilleri ve usul aşaması farklıdır. Süre kaçırmamak ve haklarınızı doğru kullanmak için dosyanızı bir avukatla birlikte değerlendirmeniz önemlidir.

Telefon: 0 532 714 50 45 · E-posta: bilgi@ahmetgokhanmutlu.av.tr · İletişim ve adres bilgileri

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki mütalaa niteliği taşımaz. Somut olayda suç tarihi, deliller ve güncel mevzuat birlikte değerlendirilmelidir.