Sosyal Medyada Hisse Tavsiyesi ve Borsa Manipülasyonu Soruşturmaları

Bir Telegram kanalında, X hesabında ya da YouTube videosunda dile getirilen hisse yorumu, kısa sürede binlerce kişiye ulaşabilir. Hissenin fiyatı o günlerde sert biçimde yükselmişse, yorumu yapan kişi bir gün SPK incelemesinin ya da savcılık soruşturmasının muhatabı olabilir.

Bu yazıda 2026 itibarıyla yürürlükteki mevzuata göre 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun piyasa dolandırıcılığı düzenlemesini, sosyal medya paylaşımlarının hangi koşullarda bu kapsama yaklaşabildiğini, soruşturmanın aşamalarını ve ifade verirken dikkat edilecek noktaları genel çerçevede anlatıyorum.

Borsa manipülasyonu hangi suçu oluşturur?

Halk arasında borsa manipülasyonu denilen davranış, 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu’nun 107. maddesinde piyasa dolandırıcılığı başlığıyla düzenlenir. Madde iki ana gruba ayrılır. İlkinde yapay işlemlerle fiyat ya da işlem hacmi hakkında yanıltıcı bir görünüm yaratılır. İkincisinde yanlış ya da yanıltıcı bilgi, söylenti veya haber yayılarak fiyat etkilenmeye çalışılır.

Suçun oluşmasında çoğu durumda fiyatı ya da değeri etkileme amacı aranır. Salt kişisel kanaat bildirmek bu suçu tek başına doğurmaz, ancak paylaşımın içeriği, zamanlaması ve paylaşan kişinin işlemleri birlikte değerlendirilir. Bu nedenle benzer iki paylaşım, farklı sonuçlara götüren dosyalara dönüşebilir.

Sosyal medyada hisse tavsiyesi ne zaman soruşturma konusu olur?

Soruşturmaya konu olan dosyalarda tipik olarak birkaç unsur bir araya gelir: geniş bir takipçi kitlesine seslenen hesap, belirli bir hisse hakkında ısrarlı ve kesin dille yapılan yönlendirmeler, paylaşımdan önce hesap sahibinin ya da çevresinin o hisseyi alması ve paylaşımın ardından satış yapılması. Uygulamada bu kurguya kısaca al-sat düzeni denir.

Her hisse yorumu suç sayılmaz. Gerçeğe uygun, kaynağı gösterilmiş ve kişisel görüş olarak sunulan değerlendirmelerle, bilerek yalan ya da yanıltıcı bilgi yayarak fiyatı etkileme girişimi arasındaki ayrım delillerle ortaya konur. Bu ayrımı yapan merci önce savcılık, sonra yargılamada mahkemedir.

İşlem bazlı ve bilgi bazlı piyasa dolandırıcılığı nasıl ayrılır?

Aşağıdaki tablo iki türün farkını genel hatlarıyla gösterir. Gerçek dosyalarda iki tür iç içe geçebilir.

Cezanın alt ve üst sınırları için güncel kanun metni esas alınmalıdır.

Bilgi suistimali ve izinsiz danışmanlıktan farkı nedir?

Aynı kanunun 106. maddesindeki bilgi suistimali, kamuya açıklanmamış içsel bilgiyi kullanarak işlem yapmayı ya da bu bilgiyi başkasına aktarmayı kapsar. Piyasa dolandırıcılığında ise odak noktası fiyatı etkilemeye yönelik hareketlerdir. Kamuya açıklanmamış bir bilginin bulunması gerekmez.

Üçüncü bir ihtimal, 109. maddedeki izinsiz sermaye piyasası faaliyetidir. Yetkisi bulunmayan kişilerin bireysel yatırım tavsiyesi vermesi, ücretli sinyal grubu işletmesi ya da portföy yönetmesi bu başlıkta incelenebilir. Fiyat hareketi olmasa bile faaliyetin kendisi dosyanın konusu olur. Benzer bir tartışma fiyatları etkileme suçu bakımından da yaşanır.

Soruşturma nasıl başlar ve hangi deliller toplanır?

Süreç çoğunlukla SPK’nın piyasa gözetim biriminin tespitiyle ya da bir şikâyetle başlar. Kurum, işlem verilerini ve paylaşımları inceleyip bir rapor hazırlayabilir, ardından suç duyurusu yapılır. Soruşturmayı Cumhuriyet savcısı yürütür. Aracı kurum kayıtları, banka hesap hareketleri, sosyal medya içerik dökümleri ve cihaz incelemeleri delil olarak toplanır.

Teknik konularda bilirkişi raporu alınması yaygındır. Bazı dosyalarda kanundaki koşullar oluştuğunda iletişim kayıtlarına ilişkin tedbirler de gündeme gelebilir; bu konunun çerçevesi telefon dinleme kararı yazısında anlatılmıştır.

İfadeye çağrılınca nelere dikkat edilir?

Şüpheli sıfatıyla çağrılan kişiye ifade öncesinde hakları bildirilir. Susma hakkı ve müdafi yardımı CMK 147 kapsamındadır ve ifadenin hangi aşamada, hangi içerikle verileceği bu haklar gözetilerek belirlenir. Sürecin genel işleyişi şüpheli olarak ifade verme yazısında yer alır.

Savunmanın dayanağı çoğunlukla belgelerdir: paylaşımın kaynağı, kişinin kendi alım satım kayıtları, paylaşımın amacı ve takipçilerle olan ilişkinin niteliği. Kanaat ile olgu ayrımını gösteren açıklamalar ve işlem tarihleri düzenli biçimde sunulduğunda, hukuk şartları varsa kovuşturmaya yer olmadığı kararına ya da beraat sonucuna imkân tanır. Sonuç, dosyadaki delillere bağlıdır.

Süreç ne kadar sürer ve mal varlığı tedbirleri nelerdir?

Piyasa dolandırıcılığı dosyaları teknik olduğundan genellikle uzun sürer. Hesap hareketlerinin incelenmesi, aracı kurum kayıtlarının toplanması ve bilirkişi çalışması aylar alabilir. Kesin bir süre öngörmek mümkün olmaz, çünkü süre dosyanın kapsamına, şüpheli sayısına ve toplanan veri miktarına göre değişir.

Soruşturma sırasında banka hesapları, menkul kıymet portföyleri ve dijital cihazlar bakımından tedbir kararları verilebilir. Cihazlara ve belgelere el konulursa iade talebi ve itiraz yolları gündeme gelir; bu konunun çerçevesi el konulan eşya iadesi yazısında anlatılmıştır. Hesap sahibinin, tedbirin kapsamını ve süresini öğrenmesi, hangi varlığın neden kısıtlandığını belgeler üzerinden görmesi savunmanın ilk basamağıdır.

Dava açılırsa yargılama asliye ceza ya da ilgili mahkemede yürür. Yargılama sırasında sanığın duruşmalara katılımı, tanıkların dinlenmesi ve bilirkişi raporuna itirazlar savunmanın başlıca araçlarıdır. Karar sonrasında istinaf ve gerekirse temyiz yolları kullanılabilir.

Sık Sorulan Sorular

Ceza hukuku ve ceza muhakemesi hukukundaki diğer konular için ceza hukuku ve ceza muhakemesi hukuku sayfasını inceleyebilirsiniz.

Yazar hakkında

Av. Ahmet Gökhan Mutlu

Ankara Barosuna kayıtlı avukat (Sicil No: 19638), Çankaya Üniversitesi Hukuk Fakültesi 2006 mezunu. Ceza uzlaştırmacısıdır; Adalet Bakanlığı arabulucu siciline ve TÜRKPATENT marka vekilliği siciline kayıtlıdır. Ankara Barosu CMK Merkezi, Bilişim Kurulu ve Fikri Mülkiyet ve Rekabet Kurulu üyesidir.

Bu yazı 3 Kasım 2026 tarihinde yürürlükteki mevzuata göre hazırlanmıştır.

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır, somut durum için hukuki danışmanlık alınmalıdır.