Silahla Yaralama Cezası (TCK 86/3-e): Bıçak, Tabanca ve Silah Sayılan Aletler

Silahla yaralama, kasten yaralama suçunun TCK 86/3-e bendinde düzenlenen nitelikli hâlidir ve cezayı yarı oranında artırır. Burada “silah” kelimesi günlük dildeki anlamından çok daha geniştir. Tabanca kadar mutfak bıçağı, sopa ya da kırık bir şişe de somut olayda silah sayılabilir. Bu nitelendirme yapıldığında dosyanın seyri değişir: şikâyet aranmaz, uzlaşma yolu kapanır ve tutuklama gündeme gelebilir.

Bu yazı; silah kavramının sınırlarını, cezanın nasıl hesaplandığını, ruhsatsız silah suçuyla ilişkisini ve soruşturmanın ilk günlerinde yapılması gerekenleri anlatır.

Silahla Yaralama Nedir, Kanun Neyi Silah Sayar?

TCK 86/3-e yalnızca “silahla” der; tanımı TCK 6/1-f verir. Bu tanım beş grup sayar ve son grup en geniş olanıdır. Kanuna göre saldırı veya savunma amacıyla yapılmamış olsa bile fiilen saldırıda kullanılmaya elverişli her şey silah sayılabilir. Bu yüzden bir aletin silah olup olmadığı, ne olduğundan çok nasıl kullanıldığına bakılarak belirlenir.

Dördüncü grup en çok tartışılan gruptur. Örneğin gece bir otopark kavgasında yerden alınan bir taşla vurmak ile aynı taşı elde tutup sadece göstermek aynı sonucu doğurmaz. Aletin boyutu, darbenin nereye ve hangi şiddetle indirildiği, adli rapordaki yaralanma tarifi birlikte değerlendirilir. Bu olgular dosyaya ne kadar net yansırsa nitelendirme o kadar isabetli olur.

Silahla Yaralama Cezası Nasıl Hesaplanır?

Hesap iki basamaklıdır. Önce yaralamanın ağırlığına göre temel ceza 86/1 ya da 86/2’den seçilir. Sonra 86/3 uyarınca bu ceza yarı oranında artırılır. Yaralama kalıcı bir sonuç doğurmuşsa TCK 87’deki artırım da eklenir. Tablo, kanundaki aralıkları gösterir.

Bu aralıklardan sonra haksız tahrik, takdiri indirim veya teşebbüs gibi nedenler uygulanır. Sıralama TCK 61/5’te yazılıdır. Hesaplamanın genel mantığı için hapis cezaları yazımıza bakabilirsiniz.

Bıçak, Tabanca, Kurusıkı: Hangi Alet Silah Sayılır?

Bıçaklar

6136 sayılı Kanunun 4. maddesi kama, hançer, sustalı çakı, pala, kasatura, sivri uçlu ve oluklu bıçaklar ile muşta gibi aletlerin yapımını yasaklar. Bunlar TCK 6/1-f-3’teki “saldırı ve savunma için yapılmış” aletlerdir. Ev gereçlerinden olan ya da bir meslek için kullanılan bıçaklar 6136’ya tabi değildir; ancak bıçakla yaralama fiilinde bu fark cezayı değiştirmez. Mutfak bıçağı da saldırıda kullanıldığında 6/1-f-4 kapsamında silah sayılır ve 86/3-e uygulanır.

Ateşli silahlar ve kurusıkı tabancalar

Tabanca ve tüfek, TCK 6/1-f-1 kapsamında doğrudan silahtır. Ses ve gaz fişeği atabilen silahlar için 7571 sayılı Kanun, TCK 170’e (genel güvenliğin kasten tehlikeye sokulması) ayrı bir ceza cümlesi ekledi. Yaralama bakımından ise belirleyici olan, aletin somut olayda saldırıya fiilen elverişli olup olmadığıdır. Bu nedenle bilirkişi incelemesi ve atış mesafesine ilişkin tespitler önem taşır.

Kalabalık bir yerde ateş edilmesi ayrıca TCK 170/1-c’deki suçu oluşturabilir. 7571 sayılı Kanunla 25 Aralık 2025’ten itibaren bu suçun cezası 1–5 yıl hapse çıkarıldı; kişilerin toplu bulunduğu yerlerde ceza yarı oranında artırılır (TCK 170/2).

Ruhsatsız Silahla Yaralama: 6136 Sayılı Kanunla İlişki

Yaralamada kullanılan tabanca ruhsatsızsa, silahı taşımak ya da bulundurmak yaralamadan ayrı bir suçtur. 6136 sayılı Kanunun 13/1. maddesine göre ceza 2–4 yıl hapis ve 100–500 gün adli para cezasıdır. Tek bir silahın ev veya iş yerinde bulundurulmasında ceza 1–3 yıl hapistir (13/3). Silahın otomatik silahlardan olması veya sayı ya da nitelik bakımından vahim görülmesi hâlinde ceza 5–8 yıla çıkar (13/2). Kanunun genel yapısı için 6136 sayılı Kanun yazımıza bakabilirsiniz.

Bıçak için de benzer bir ayrım vardır. 6136’nın 4. maddesinde sayılan bıçakları taşıma veya bulundurma 6 ay–1 yıl hapis ve adli para cezası gerektirir (m. 15/1). Ev ve iş gereci niteliğindeki bıçakları hâl ve şartlara göre sırf saldırıda kullanmak amacıyla taşımak ise 3 aya kadar hapis veya adli para cezasıdır (m. 15/4).

Silahla Yaralamada Uzlaşma, Şikâyet ve Tutuklama

CMK 253/1-b-1, kasten yaralamayı uzlaştırma kapsamına alırken 86/3’ü açıkça dışarıda bırakır. Bu yüzden silahla yaralamada taraflar anlaşsa bile uzlaştırma yapılmaz; mağdurun şikâyetten vazgeçmesi de davayı düşürmez. Uzlaşmanın işleyişini genel olarak ceza davalarında uzlaşma yazımızda bulabilirsiniz; silahla yaralamada bu yol kapalıdır.

Tutuklama bakımından CMK 100/3, 86/3-e’yi tutuklama nedeninin var sayılabileceği katalog suçlar arasında sayar. Katalog, tutuklamayı otomatik hâle getirmez. Kuvvetli şüpheyi gösteren somut delil ve ölçülülük şartı yine aranır (CMK 100/1). Adli kontrol gibi daha hafif tedbirlerin yeterli olup olmadığı sulh ceza hâkimliği önünde tartışılabilir. Tutuklamanın genel şartları için tutuklama hangi hâllerde olur yazımıza bakabilirsiniz.

Meşru Müdafaa ve Haksız Tahrik İhtimali

Silahla yaralama dosyalarında ileri sürülebilecek savunmalardan biri, saldırıya karşı kendini korumaktır. TCK 25/1’e göre haksız bir saldırıyı o anda ve orantılı biçimde defetmek zorunluluğuyla işlenen fiil cezalandırılmaz. Sınır kast olmaksızın aşılmışsa ceza indirilir (TCK 27/1); aşım mazur görülebilecek heyecan, korku veya telaştan kaynaklanıyorsa ceza verilmez (TCK 27/2). Şartlar oluşmuyor ama fiil haksız bir davranışın yarattığı öfkeyle işlenmişse haksız tahrik nedeniyle ceza dörtte birden dörtte üçe kadar indirilir (TCK 29).

Bu savunmaların kabulü, olayın saniye saniye nasıl geliştiğine bağlıdır. Kimin önce saldırdığı, silahı kimin getirdiği ve saldırının durup durmadığı kamera kayıtları ve tanık ifadeleriyle belirlenir.

Silahla Yaralama Soruşturmasında Ne Yapılmalı?

1. Olay yerindeki kayıtları hızla güvenceye alın: Sokak ve iş yeri kameraları kısa sürede üzerine kayıt yapabilir. Savcılıktan kayıtların dosyaya alınmasını yazılı olarak isteyin.
2. Silahla ilgili incelemeyi takip edin: Aletin ne olduğu, ele geçirilip geçirilmediği ve bilirkişi incelemesi, 86/3-e’nin uygulanıp uygulanmayacağını belirler. Ateşli silahta ruhsat durumu da ayrıca sorulur.
3. Adli raporu okuyun: “Basit tıbbi müdahale”, “hayati tehlike”, “kemik kırığı” gibi ifadeler cezayı katlayabilir. Gerekirse Adli Tıp Kurumundan yeni rapor talep edilebilir.
4. İfadeye müdafiyle gidin: Susma ve müdafi seçme hakkınız ifade başında hatırlatılır (CMK 147). Müdafi yardımı istemek kanuni bir haktır; seçemiyorsanız baro görevlendirir (CMK 150/1). Şüpheli çocuksa müdafi istem aranmaksızın atanır (CMK 150/2).
5. Mağdursanız katılma hakkınızı kullanın: Kovuşturma evresinde hüküm verilinceye kadar davaya katılabilirsiniz (CMK 237/1). Suç kadına karşı işlenmişse baro tarafından avukat görevlendirilmesini isteyebilirsiniz (CMK 234/1-a-3, 239/1).

Silahla Yaralama Davasında Olası Sonuçlar

Silahla Yaralama Hakkında Sık Sorulan Sorular

Ceza yargılamasının genel çerçevesi için ceza hukuku ve ceza muhakemesi hukuku sayfasına da bakılabilir.

Yazar hakkında

Av. Ahmet Gökhan Mutlu

Ankara Barosuna kayıtlı avukat (Sicil No: 19638), Çankaya Üniversitesi Hukuk Fakültesi 2006 mezunu. Ceza uzlaştırmacısıdır; Adalet Bakanlığı arabulucu siciline ve TÜRKPATENT marka vekilliği siciline kayıtlıdır. Ankara Barosu CMK Merkezi, Bilişim Kurulu ve Fikri Mülkiyet ve Rekabet Kurulu üyesidir.

Bu yazı 27 Eylül 2026 tarihinde yürürlükteki mevzuata göre hazırlanmıştır.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki mütalaa niteliği taşımaz. Somut olayda suç tarihi, deliller ve güncel mevzuat birlikte değerlendirilmelidir.