Israrlı Takip Suçu (TCK 123/A): Cezası, Nitelikli Hâller ve Nasıl İspat Edilir?

Israrlı Takip Suçu (TCK 123/A): Cezası, Nitelikli Hâller ve Nasıl İspat Edilir?

MAKALE REHBERİ

Bu yazıda ele alınan konular

İlgilendiğiniz bölüme doğrudan geçebilir veya makaleyi baştan sona okuyabilirsiniz.

  • Israrlı Takip Suçu Nedir?
  • Israrlı Takip ile Huzur ve Sükûnu Bozma Arasındaki Fark
  • Israrlı Takip Suçunun Cezası Ne Kadar?

Mevzuat kontrolü ·Kaynak: Resmî Gazete ve mevzuat.gov.tr·Yazar: Av. Ahmet Gökhan Mutlu

Israrlı takip suçu, bir kişiyi ısrarla fiziken izlemek ya da telefon, mesaj, sosyal medya veya üçüncü kişiler aracılığıyla onunla temas kurmaya çalışarak ciddi huzursuzluk ya da güvenlik endişesi yaratmaktır. TCK 123/A’da düzenlenir ve cezası altı aydan iki yıla kadar hapistir. Suç şikâyete bağlıdır; bu yüzden mağdurun, fiili ve faili öğrendiği günden itibaren altı ay içinde şikâyette bulunması gerekir.

Örneğin ayrılıktan sonra her akşam iş çıkışında aynı kişiyi kapıda bulan, engellediği her hesabın yerine yenisinin açıldığını gören ya da arkadaşları üzerinden sürekli mesaj alan biri bu suçun mağduru olabilir. İngilizcede stalking olarak bilinen bu davranış, Türk hukukunda 2022’ye kadar ayrı bir suç değildi.

Kısaca

  • Israrlı takip suçunun cezası 6 ay–2 yıl hapistir; nitelikli hâllerde 1–3 yıl (TCK 123/A).
  • Soruşturma şikâyete bağlıdır: şikâyet süresi fiili ve faili öğrenmeden itibaren 6 aydır (TCK 73).
  • Uzlaştırma yapılmaz (CMK 253/3); vekili olmayan mağdur baro avukatı isteyebilir.
  • Mağdur, 6284 sayılı Kanun’a göre yaklaşmama ve iletişim yasağı gibi tedbirler de isteyebilir.

Israrlı Takip Suçu Nedir?

TCK 123/A, 7406 sayılı Kanun’la eklendi ve 27 Mayıs 2022’de yürürlüğe girdi. Madde üç unsuru birlikte arar. Birincisi davranışın ısrarlı olmasıdır; tek seferlik bir karşılaşma yetmez. İkincisi davranışın biçimidir: fiziken takip etmek ya da haberleşme ve iletişim araçlarını, bilişim sistemlerini veya üçüncü kişileri kullanarak temas kurmaya çalışmak.

Üçüncü unsur sonuçtur. Davranış, mağdurda ciddi bir huzursuzluk ya da kendisinin veya yakınlarından birinin güvenliğinden endişe duyma hâli yaratmalıdır. Bu yüzden şikâyetin, yalnızca mesajların sayısını değil, bu mesajların mağdurun gündelik hayatını nasıl etkilediğini de anlatması önemlidir: güzergâh değiştirmek, kapıyı kilitlemeden uyuyamamak ya da telefonu açmaya çekinmek gibi.

Suç tarihi 27 Mayıs 2022’den önceyse TCK 123/A uygulanamaz; olay o tarihte yürürlükte olan hükümlere, örneğin kişilerin huzur ve sükûnunu bozma veya tehdit suçuna göre değerlendirilir. Suç tarihine göre lehe kanun ilkesi (TCK m. 7) burada da geçerlidir.

Israrlı takip suçunda TCK 123/A temel ve nitelikli hâllerin ceza aralıklarını gösteren tablo
Israrlı Takip: TCK 123/A Ceza Aralıkları

Israrlı Takip ile Huzur ve Sükûnu Bozma Arasındaki Fark

TCK 123, sırf huzur ve sükûnu bozmak maksadıyla ısrarla telefon etmeyi veya gürültü yapmayı üç aydan bir yıla kadar hapisle cezalandırır. TCK 123/A ise böyle özel bir maksat aramaz. Aranan, takip veya temas girişiminin mağdurda ciddi huzursuzluk ya da güvenlik endişesi yaratmasıdır. Ceza da daha ağırdır.

Israrlı takip sırasında başka suçlar da işlenebilir. Mesajlarda “seni öldürürüm” gibi ifadeler varsa tehdit (TCK 106), cinsel içerikli yazışmalar varsa cinsel taciz suçu, mağdurun fotoğraflarının yayılması varsa özel hayatın gizliliğini ihlal suçu ayrıca gündeme gelir. Hakaret içeren mesajlar için şerefe karşı suçlar yazımıza bakabilirsiniz.

Israrlı Takip Suçunun Cezası Ne Kadar?

Temel şeklin cezası altı aydan iki yıla kadar hapistir (TCK 123/A-1). Aşağıdaki hâllerden biri varsa ceza bir yıldan üç yıla kadar hapse çıkar (TCK 123/A-2):

Nitelikli hâlBentCeza
Suçun çocuğa karşı işlenmesi123/A-2-a1–3 yıl hapis
Ayrılık kararı verilen veya boşanılan eşe karşı işlenmesi123/A-2-a1–3 yıl hapis
Mağdurun okulunu, işini, konutunu değiştirmesine ya da okulu veya işi bırakmasına yol açması123/A-2-b1–3 yıl hapis
Hakkında uzaklaştırma veya konuta, okula, işyerine yaklaşmama tedbiri verilen failce işlenmesi123/A-2-c1–3 yıl hapis

Kanun, ayrılık kararı verilmiş veya boşanmış eşi açıkça sayar. Evlilik devam ederken işlenen takip temel şekilden değerlendirilir; ancak aynı olayda tehdit veya yaralama varsa o suçların eşe karşı işlenmesine bağlı artırımlar ayrıca uygulanabilir. (b) bendi ise mağdurun hayatındaki somut kaybı esas alır: taşınmak zorunda kalmak veya işten ayrılmak, belgelenmesi gereken olgulardır.

Mağdur Çocuksa Nelere Dikkat Edilir?

Israrlı takibin çocuğa karşı işlenmesi nitelikli hâldir ve ceza bir yıldan üç yıla kadar hapistir. Okul çıkışında bekleyen bir yetişkin ya da oyun platformları üzerinden sürekli yazan bir hesap bu kapsamda değerlendirilebilir. Çocuğun ailesi durumu öğrenir öğrenmez kolluğa veya Cumhuriyet başsavcılığına başvurmalı, altı aylık şikâyet süresini gözden kaçırmamalıdır.

Çocuğun ifadesi alınırken yanında psikoloji, psikiyatri, tıp veya eğitim alanından bir meslek mensubu bulundurulur (CMK 236/3). Savcı veya hâkim gerekli görürse ifade özel ortamda bu meslek mensupları aracılığıyla alınır ve çocuğun şüpheliyle yüz yüze gelmesi önlenir (CMK 236/4). Çocuğa vekil görevlendirilmesi için istem aranmaz (CMK 234/2). Çocuğun korunmasına ilişkin tedbirler için Çocuk Koruma Kanunu yazımıza bakabilirsiniz.

Süre işliyor olabilir: Ceza dosyalarında itiraz, şikâyet ve kanun yolu süreleri kısadır. Somut dosyanızı değerlendirmek için 0 532 714 50 45 numarasından veya iletişim sayfasından ulaşabilirsiniz.

Şikâyet Süresi ve Uzlaşma: Israrlı Takip Suçunda Temel Kurallar

TCK 123/A-3’e göre bu suçun soruşturulması ve kovuşturulması şikâyete bağlıdır. Şikâyet süresi, mağdurun fiili ve failin kim olduğunu öğrendiği günden itibaren altı aydır (TCK 73/1-2). Israrlı takip çoğu zaman aylara yayılan bir davranış olduğundan, son olayın tarihini ve önceki olayları birlikte gösteren bir şikâyet dilekçesi hazırlamak yararlıdır.

Şikâyete bağlı suçlarda şikâyetten vazgeçme, kanunda aksi yazılı olmadıkça davayı düşürür (TCK 73/4). Buna karşılık ısrarlı takip, şikâyete bağlı olmasına rağmen uzlaştırma kapsamı dışındadır (CMK 253/3). Yani dosya uzlaştırma bürosuna gönderilmez; mağdur ile şüpheli arasında uzlaştırmacı aracılığıyla bir görüşme yapılmaz. Uzlaştırmanın genel işleyişi için ceza davalarında uzlaşma yazımıza bakabilirsiniz.

Süre uyarısı: Şikâyet altı ay içinde yapılmazsa soruşturma yapılamaz. Bazı kaynaklarda ısrarlı takibin şikâyete bağlı olmadığı yazılsa da yürürlükteki TCK 123/A-3 aksini söyler. Şikâyet, sözlü olarak kolluğa veya doğrudan Cumhuriyet başsavcılığına yapılabilir; tutanağa geçtiğinden emin olun.

Israrlı takip suçunun ispatında kullanılabilecek delilleri listeleyen kart
Israrlı Takipte Delil Listesi

Israrlı Takip Nasıl İspat Edilir?

Bu suçta ispatın omurgası, tekrarlanan davranışların tarih sırasıyla gösterilmesidir. Tek tek önemsiz görünen olaylar, bir araya geldiğinde ısrarı ortaya koyar. Bu yüzden mağdurun basit bir olay günlüğü tutması, yani her olayın tarihini, saatini, yerini ve varsa tanığını not etmesi, sonradan verilecek ifadeyi somutlaştırır.

  • Mesaj ve arama kayıtları: Ekran görüntüleri gönderen numara veya hesap adı, tarih ve saat görünecek şekilde alınmalıdır. Silinen hesaplar için bağlantı adresleri de not edilmelidir.
  • Kamera kayıtları: Apartman, işyeri veya cadde kameralarındaki kayıtlar sınırlı süre saklanabilir. Kayıt sahibine ve kolluğa hemen başvurmak, delilin kaybolmasını önler.
  • Tanıklar: Komşu, iş arkadaşı veya aracılık etmesi istenen üçüncü kişiler, takibin ısrarlı olduğunu ve mağdur üzerindeki etkisini anlatabilir.
  • Hayat değişikliğine dair belgeler: Taşınma, iş değişikliği veya okul nakli, 123/A-2-b bakımından belgeyle gösterilmelidir.

Mağdur, soruşturma evresinde delillerin toplanmasını isteme hakkına sahiptir (CMK 234/1-a-1). Ancak delil toplarken sınır da vardır. Kişilerin kendi aralarındaki konuşmaları gizlice kaydetmek ayrı bir suç oluşturabilir; bu konuda konuşmaların kayda alınması suçu yazımızı okumanızı öneririz. Sahte hesaplar ve dijital izler için bilişim suçları yazımız yol gösterir.

Israrlı Takip Durumunda Ne Yapılmalı?

Mağdur için izlenecek sıra şöyledir:

  1. Güvenlik önce gelir. Takip eden kişi yakındaysa ve tehlike hissediyorsanız 112’yi arayın. KADES uygulaması da konumunuzu paylaşarak ihbar etmenizi sağlar. ALO 183 hattı 7/24 ücretsiz danışmanlık ve yönlendirme sunar.
  2. Delilleri saklayın, cevap vermeyin. Mesajları silmeyin; engellemeden önce ekran görüntüsü alın.
  3. 6284 tedbiri isteyin. 6284 m. 1 tek taraflı ısrarlı takip mağdurlarını açıkça korur. Yaklaşmama (m. 5/1-c) ve iletişim araçlarıyla rahatsız etmeme (m. 5/1-f) tedbirleri kolluktan, mülki amirden veya aile mahkemesi hâkiminden istenebilir. Kanun önleyici tedbirin geciktirilmeksizin verilmesini emreder (m. 8/3).
  4. Altı ay içinde şikâyet edin. Şikâyet dilekçesine olay günlüğünü ve ekran görüntülerini ekleyin.
  5. Avukat görevlendirilmesini isteyin. Vekili olmayan ısrarlı takip mağduru, soruşturma ve kovuşturma evresinde baro tarafından avukat görevlendirilmesini isteyebilir (CMK 234/1-a-3, 234/1-b-5, 239/1). Mağdur çocuksa istem aranmaz (CMK 234/2).

Hakkında şikâyet bulunan kişi için de adımlar bellidir. İfadeye çağrıldığında susma hakkı ve müdafi yardımı isteme hakkı vardır (CMK 147); müdafi seçemiyorsa istemi hâlinde baro tarafından görevlendirilir (CMK 150/1). En önemlisi, soruşturma süresince mağdurla her türlü temastan kaçınmaktır. Hakkında tedbir kararı verildikten sonra devam eden takip, ceza aralığını bir–üç yıla çıkarır ve ayrıca zorlama hapsine yol açar.

Hak kaybı riski: 6284 tedbirine itiraz süresi, kararın tefhim veya tebliğinden itibaren iki haftadır (6284 m. 9). Mağdur açısından ise şikâyet süresi altı aydır. İki süre birbirinden bağımsız işler.

Olası Sonuçlar: HAGB, Erteleme ve Görevli Mahkeme

KonuTemel şekil (123/A-1)Nitelikli şekil (123/A-2)
Ceza6 ay–2 yıl hapis1–3 yıl hapis
Şikâyet / uzlaşmaŞikâyete bağlı; uzlaşma yokŞikâyete bağlı; uzlaşma yok
HAGB / ertelemeHükmedilen ceza 2 yıl veya altındaysa değerlendirilebilirHükmedilen ceza 2 yıl veya altındaysa değerlendirilebilir
Adli para cezasına çevirmeHükmedilen ceza 1 yıl veya altındaysa mümkün (TCK 50)Alt sınır 1 yıl; ancak bu sınırda mümkün
Dava zamanaşımı8 yıl (TCK 66/1-e)8 yıl (TCK 66/1-e)
Görevli mahkemeAsliye cezaAsliye ceza

HAGB için sanığın daha önce kasıtlı bir suçtan mahkûm olmaması, yeniden suç işlemeyeceği kanaati ve mağdurun zararının giderilmesi gerekir (CMK 231/6). Karar verilirse beş yıllık denetim süresi uygulanır (CMK 231/8). Bu hükümler 7589 sayılı Kanun’la yeniden düzenlenmiş ve 31 Temmuz 2026’da yürürlüğe girmiştir. Genel süreç için ceza hukuku ve ceza muhakemesi hukuku sayfamıza bakabilirsiniz.

Israrlı takip mağdurunun güvenlik, delil, tedbir, şikâyet ve avukat adımlarını gösteren şema
Israrlı Takip Mağduru İçin 5 Adım

Israrlı Takip Suçu Hakkında Sık Sorulan Sorular

Israrlı takip suçu şikâyete bağlı mı?

Evet. TCK 123/A-3’e göre soruşturma ve kovuşturma şikâyete bağlıdır. Şikâyet, mağdurun fiili ve faili öğrendiği günden itibaren altı ay içinde yapılmalıdır. Şikâyetten vazgeçme davayı düşürür; ancak suç uzlaştırma kapsamında değildir, bu yüzden uzlaştırma bürosu devreye girmez.

Israrlı takip için kaç mesaj gerekir?

Kanunda belirli bir sayı yoktur. Aranan, davranışın ısrarlı olması ve mağdurda ciddi huzursuzluk veya güvenlik endişesi yaratmasıdır. Birkaç gün içinde yoğunlaşan temas girişimleri de, aylara yayılan takip de bu kapsamda değerlendirilebilir. Sonuç, somut olayın bütününe göre belirlenir.

Sosyal medyadan takip ısrarlı takip sayılır mı?

Evet, sayılabilir. TCK 123/A, bilişim sistemleri ve iletişim araçları üzerinden temas kurmaya çalışmayı açıkça sayar. Engellenen kişinin yeni hesaplar açarak yazmaya devam etmesi veya arkadaşlar üzerinden mesaj iletmesi bu kapsama girebilir.

Eski sevgiliye ısrarlı takip yapılırsa ceza artar mı?

Kural olarak hayır, temel ceza altı ay–iki yıldır. Kanun artırımı ayrılık kararı verilen veya boşanılan eş için öngörür. Ancak takip mağdurun taşınmasına, işini veya okulunu bırakmasına yol açtıysa ya da failin hakkında yaklaşmama tedbiri varsa ceza bir–üç yıl olur.

Israrlı takip mağduru ücretsiz avukat alabilir mi?

Evet. Vekili olmayan ısrarlı takip mağduru, soruşturma ve kovuşturma evresinde baro tarafından kendisine avukat görevlendirilmesini isteyebilir (CMK 234, 239). Mağdur on sekiz yaşından küçükse istem aranmaksızın vekil görevlendirilir.

Israrlı takip davasına hangi mahkeme bakar?

Asliye ceza mahkemesi bakar. Suçun nitelikli hâlinde bile üst sınır üç yıldır; ağır ceza mahkemesi ise kural olarak on yıldan fazla hapis gerektiren suçlara bakar (5235 sayılı Kanun m. 12).

Av. Ahmet Gökhan Mutlu

Yazar hakkında

Av. Ahmet Gökhan Mutlu

Ankara Barosuna kayıtlı avukat (Sicil No: 19638), Çankaya Üniversitesi Hukuk Fakültesi 2006 mezunu. Ceza uzlaştırmacısıdır; Adalet Bakanlığı arabulucu siciline ve TÜRKPATENT marka vekilliği siciline kayıtlıdır. Ankara Barosu CMK Merkezi, Bilişim Kurulu ve Fikri Mülkiyet ve Rekabet Kurulu üyesidir.

Bu yazı 27 Eylül 2026 tarihinde yürürlükteki mevzuata göre hazırlanmıştır.

Somut durumunuz için hukuki değerlendirme

Her dosyanın suç tarihi, delilleri ve usul aşaması farklıdır. Süre kaçırmamak ve haklarınızı doğru kullanmak için dosyanızı bir avukatla birlikte değerlendirmeniz önemlidir.

Telefon: 0 532 714 50 45 · E-posta: bilgi@ahmetgokhanmutlu.av.tr · İletişim ve adres bilgileri

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki mütalaa niteliği taşımaz. Somut olayda suç tarihi, deliller ve güncel mevzuat birlikte değerlendirilmelidir.