Yargıtay CGK Kararı: Çantada Uyuşturucu ve Birden Çok Kişinin Sorumluluğu (2020/14 E.)

Yolcu otobüsünde önündeki çantalardan dört kilogramı aşan eroin çıkan ve maddeden haberi olmadığını savunan sanık, Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 14.04.2022 tarihli kararıyla ticaret suçuna iştirak etmiş kabul edildi. Kurul, Yerel Mahkemenin beraat yönündeki direnme hükmünü oy çokluğuyla bozdu. Aşağıda bu çantada uyuşturucu Yargıtay kararı, künyesi, gerekçesi ve uygulamadaki karşılığıyla ele alınıyor.

Kararda biletler, tanık anlatımları ve çelişkili beyanlar birlikte değerlendirildi. 2026 itibarıyla aynı araçta ya da aynı yolculukta birden fazla kişinin bulunduğu uyuşturucu dosyalarında “bilmiyordum” savunmasının nasıl sınandığını gösteren önemli bir karardır; güçlü karşı oyu da ayrıca dikkat çekicidir.

Çantada uyuşturucu Yargıtay kararına konu olay ve yargılama süreci

20.07.2013 akşamı kolluk, sulh ceza mahkemesinin arama kararına dayanarak bir yolcu otobüsünü durdurdu. 15 numaralı koltukta, hakkındaki mahkûmiyeti sonradan kesinleşen ve sanığın dayısı olan kişi oturuyordu; arkasındaki koltuklarda sanık ile yaşı küçük bir yakını vardı. Görevliler yaklaşınca dayının tedirgin olduğu ve sürekli arkasına baktığı tespit edildi. Biletlerdeki isimler kimlik bilgileriyle uyuşmuyordu, koltuklar için ardışık seri numaralı ayrı biletler kesilmişti. Dayı, kolluk ve savcılık aşamasında iki kol çantasını arkadaki kadın yolculara kendisinin verdiğini anlattı. Çantalarda koli bantlı 21 paket eroin bulundu; laboratuvar raporuna göre net miktar 4.028 gramdı.

Muavin, sanığın otobüse binerken kol çantası taşıdığını anlattı. Sanık, okuma yazması olmadığını ve çantalarda uyuşturucu bulunduğunu bilmediğini savundu. Ağır Ceza Mahkemesi 28.01.2014 tarihinde beraat kararı verdi. Yargıtay 20. Ceza Dairesi oy çokluğuyla bozdu, mahkeme direndi ve Daire direnmeyi yerinde bulmayınca dosya Ceza Genel Kuruluna geldi.

Kararda çözülen hukuki sorun

Uyuşmazlık, sanığın uyuşturucu ticareti suçunu işleyip işlemediğiydi. Daha somut ifadeyle, aynı yolculukta birden fazla kişinin bulunduğu ve maddenin sanığın önündeki çantalarda ele geçtiği bir olayda, sanığın maddeden haberdar olduğu ve dayısıyla iştirak hâlinde hareket ettiği ispatlanmış mıydı? İlk müzakerede yeterli çoğunluk sağlanamadı, karar ikinci müzakerede verildi.

Yargıtay’ın değerlendirmesi

Ceza Genel Kurulu, TCK 188/3’teki suçun seçimlik hareketli olduğunu hatırlattı ve “Fıkradaki suçun oluşması için bu seçimlik hareketlerden herhangi birisinin yapılmış olması yeterlidir.” dedi. Eroinin 188/4 kapsamında cezayı artıran bir madde olduğu da belirtildi.

Somut olayda Kurul, sanığın bilgisi ve iştiraki konusunda şu olguları birlikte ele aldı: maddenin sanığın önündeki çantalarda bulunması, biletlerin ardışık seri numaralı olması ve koltuklar için farklı isimlerle ayrı biletler alınması, sanığın beyanları arasındaki çelişkiler, muavinin çantaların otobüse binerken sanıkta olduğunu söylemesi ve biletlerdeki varış noktasının dayının uyuşturucuyu teslim edeceğini söylediği yerle aynı olması. Kurula göre dayının yeğenleriyle tesadüfen karşılaştığı anlatımı ve maddenin kadınların çantalarında bulunması hayatın olağan akışına uygun düşmüyordu. Bilgisizlik savunması suçtan kurtulmaya yönelik görüldü, direnme gerekçesi isabetsiz bulundu ve hüküm bozuldu.

Karşı oydaki Başkan ve üç üye ise çantaların dayıya ait olduğunu, sanığın yakalanırken panik yaşamadığını, aile yapısı ve eğitim düzeyi gözetildiğinde savunmanın olağan akışa uygun olduğunu ve Yerel Mahkemenin vicdani kanaatinin mantık kurallarıyla çelişmediğini belirtti.

Kararın uygulamaya etkisi: aynı araçtaki kişilerin sorumluluğu bakımından ne anlama gelir?

Karar, aynı araçta ya da yolculukta bulunmanın tek başına sorumluluk doğurmadığını, ancak çevresel olguların birleşmesiyle bilgi ve iştirakin kabul edilebileceğini gösterir. Kurulun dayandığı unsurlar, maddenin kişinin fiilî hâkimiyetindeki eşyada bulunması, yolculuk planının birlikte yapıldığını gösteren belgeler ve tanık anlatımlarıydı. Bu nedenle savunmada her bir olgunun ayrı ayrı açıklanması gerekir: bileti kim aldı, çanta kime ait, yolculuğun amacı neydi, kişiler önceden iletişim hâlinde miydi?

Karşı oy da savunma açısından değerli bir yol haritası sunar. Sanığın geçmişi, olay anındaki davranışı, sosyal ve eğitim durumu ile asıl failin kendi beyanları, şüpheden sanık yararlanır ilkesi çerçevesinde ileri sürülebilir. Aynı yolculuktaki diğer kişi hakkında verilen kararlar da dosyaya getirilmelidir. Delillerin değerlendirilmesindeki sınırlar için CMK 217 ve delil değerlendirmesi, taşıma eylemini kapsayan ticaret suçu için uyuşturucu ticareti suçu yazılarımıza bakılabilir.

İlgili mevzuat ve benzer durumlar

Kararda dayanılan hükümler ve iştirak tespitinde kullanılan olgular aşağıda özetlenmiştir.

Bir aracın bagajında ya da ortak kullanılan bir alanda uyuşturucu bulunan dosyalarda da Kurul, her kişinin maddeyle bağını ayrı delillerle kurma yoluna gitmektedir.

Sık Sorulan Sorular

Diğer karar incelemeleri için İçtihatlar bölümüne, ceza hukukundaki genel konular için ceza hukuku ve ceza muhakemesi hukuku sayfasına bakabilirsiniz.

Yazar hakkında

Av. Ahmet Gökhan Mutlu

Ankara Barosuna kayıtlı avukat (Sicil No: 19638), Çankaya Üniversitesi Hukuk Fakültesi 2006 mezunu. Ceza uzlaştırmacısıdır; Adalet Bakanlığı arabulucu siciline ve TÜRKPATENT marka vekilliği siciline kayıtlıdır. Ankara Barosu CMK Merkezi, Bilişim Kurulu ve Fikri Mülkiyet ve Rekabet Kurulu üyesidir.

Bu inceleme 4 Kasım 2026 tarihinde hazırlanmıştır. Kararın tam metni için resmî kaynağa başvurulmalıdır.

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır, somut durum için hukuki danışmanlık alınmalıdır.