Hesap Kiralama ve IBAN Verme Cezası: Kendi Hesabını Başkasına Kullandırmanın Sonuçları

Hesap kiralama, kişinin kendi banka hesabını, kartını veya internet bankacılığı bilgilerini bir ücret ya da vaat karşılığında başkasının kullanımına bırakmasıdır ve hesap dolandırıcılık parasının aktarılmasında kullanılırsa kişi bu suça iştirakten sorumlu tutulabilir. 31.07.2026’dan itibaren TCK 158/4, katkı yalnızca bu bilgi veya araçları vermekle sınırlıysa cezanın yarı oranında indirilmesini öngörür.

Dolandırıcılığın genel çerçevesi dolandırıcılık suçları yazısında anlatıldı. Bu yazı, hesap kiralama ve iban kiralama dosyalarında hesabını başkasına veren kişinin konumuna odaklanıyor: hangi durumda suç ortağı sayılır, yeni indirim neyi kapsar, bilgisi dışında kullanılan hesapta savunma neye dayanır ve hesabı askıya alındığında ne yapılabilir.

Hesap Kiralama Nedir, Hangi Suçu Oluşturur?

Uygulamada “hesap kiralama” ya da “iban kiralama” denilen durum şöyle kurulur: Sosyal medyada veya mesajlaşma gruplarında “hesabını kullandır, günlük ücret al” türünden ilanlar yayılır. Kişi IBAN’ını, banka kartını, şifresini ya da mobil bankacılık uygulamasına giriş imkânını karşı tarafa verir. Ardından bu hesaba dolandırılan kişilerin parası gönderilir ve para hızla başka hesaplara çekilir.

Türk Ceza Kanunu’nda bu fiil için ayrı bir suç tanımı yoktur. Hesap sahibinin sorumluluğu, hesabın kullanıldığı dolandırıcılık suçuna katkısı üzerinden belirlenir. Bu katkı TCK 37’deki birlikte faillik ya da TCK 39’daki yardım etme biçiminde olabilir; ayrım için suça iştirak ve faillik yazısına bakılabilir. TCK 39/2-b, suçun işlenmesinde kullanılan araçları sağlamayı yardım etme hâlleri arasında sayar.

Hesap, sosyal medya ilanı veya sahte site üzerinden işlenen bir dolandırıcılıkta kullanılmışsa asıl suç, bilişim sistemleri veya bankaların araç olarak kullanıldığı nitelikli dolandırıcılık (TCK 158/1-f) olur. Hapis cezası 4–10 yıl arasındadır ve adli para cezası menfaatin iki katından az olamaz. Hesap sahibinin cezası da bu çerçeveden hareketle belirlenir.

IBAN Verme Cezası Ne Kadar? TCK 158/4 İndirimi

7589 sayılı Kanun’un 13. maddesiyle TCK 158’e eklenen dördüncü fıkra 31.07.2026’da yürürlüğe girdi. Fıkraya göre TCK 157 ve 158’deki suçlara iştirak, haksız menfaat sağlamak amacıyla şu şeyleri başkasına vermekle sınırlı kalmışsa ceza yarı oranında indirilir:

• kendisine veya başkasına ait banka veya kredi kartı gibi ödeme araçları,
• banka, aracı kurum, ödeme hizmeti sağlayıcısı veya kripto varlık hizmet sağlayıcısı nezdindeki hesabın kullanılmasını sağlayan zorunlu bilgiler veya araçlar.

Fıkra yalnızca bankaları değil, ödeme kuruluşlarındaki hesapları ve kripto varlık platformlarındaki hesapları da kapsar. Hesabın kişinin kendisine ait olması da şart değildir; başkasına ait bir kartı veya hesap bilgisini aktaran kişi de hükmün kapsamına girebilir.

Hesap kiralama dosyalarında indirim, iştirak eden kişinin katkısı gerçekten bilgi veya aracı vermekle sınırlıysa uygulanır. Hesaba gelen parayı ATM’den çeken, başka hesaplara gönderen, mağdurla görüşen ya da yeni hesap sahipleri bulan kişi bu sınırın dışına çıkar. Kanun metni, 158/4 indiriminin TCK 39’daki yardım etme indirimiyle birlikte nasıl uygulanacağını ayrıca düzenlemez; bu nokta somut dosyada mahkemenin değerlendirmesine kalır.

Hesabım Bilgim Dışında Kullanıldıysa Suç Olur mu?

Hayır, kast yoksa suç da yoktur. TCK 21’e göre kast, suçun kanuni tanımındaki unsurların bilerek ve istenerek gerçekleştirilmesidir. Hesabın dolandırıcılıkta kullanılacağını bilmeyen ve bu ihtimali öngörmemiş olan kişi cezalandırılamaz; taksirli fiiller ancak kanunun açıkça belirttiği hâllerde cezalandırılır (TCK 22/1) ve dolandırıcılık için böyle bir hüküm yoktur. Hesap kiralama dosyalarında savunmanın merkezinde bu soru durur: kişi neyi biliyordu, neyi öngördü?

Olası kast ayrı bir ihtimaldir. Kişi hesabının suçta kullanılabileceğini öngördüğü hâlde yine de hesabı vermişse TCK 21/2 uygulanır ve temel ceza üçte birden yarıya kadar indirilir. Örneğin “şirketimizin vergi işlemleri için hesabına para gelecek, sen de yüzde beşini alacaksın” diyen tanımadığı birine kartını veren öğrenci için bu tartışma yapılabilir.

Kastın değerlendirilmesinde dosyada şu tür bilgilere bakılır:

• Hesap sahibinin karşılığında para alıp almadığı ve tutarın olağan olup olmadığı,
• kartın, şifrenin veya mobil onayın kime ve nasıl teslim edildiği,
• hesaba gelen paraların hesap sahibi tarafından çekilip çekilmediği,
• yazışmalarda yasa dışı bir işe işaret eden ifadeler bulunup bulunmadığı,
• kişinin hesabın kötüye kullanıldığını fark ettikten sonra bankaya veya kolluğa bildirimde bulunup bulunmadığı.

Hesap kişinin haberi olmadan, çalınan kimlik bilgileriyle açılmışsa durum tamamen farklıdır. Bu durumda kişi faille değil mağdurla aynı konumdadır ve başkasına ait kimlik bilgilerinin kullanılması suçu gündeme gelir.

Hesap Kiralamada Hesabın Askıya Alınması: CMK 128/A Nasıl İşler?

7571 sayılı Kanun’la CMK’ya eklenen 128/A maddesi 25.12.2025’ten beri yürürlüktedir. Bilişim sistemleri kullanılarak nitelikli hırsızlık (TCK 142/2-e), nitelikli dolandırıcılığın (f) ve (l) bentleri ile banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması (TCK 245) suçlarında makul şüphe varsa, suçta kullanılan hesap 48 saate kadar askıya alınabilir. Kararı banka, ödeme hizmeti sağlayıcısı veya kripto varlık hizmet sağlayıcısı verir.

Hesabı askıya alınan kişinin ilk yapması gereken, bildirimi dikkatle okumak ve hesaba gelen paranın kaynağını gösteren belgeleri toplamaktır. Maaş, kira veya ticari satış gibi meşru bir kaynağı olan para için başsavcılığa yapılacak başvuruda bu belgeler sunulabilir. Kurum, kanuna göre askıya alma kararı nedeniyle hukuken sorumlu tutulmaz (CMK 128/A-6).

Askıya alma dışında, soruşturma veya kovuşturma konusu dolandırıcılık suçunda hesaplara CMK 128 uyarınca elkonulabilir. Bu elkoymaya yalnızca hâkim karar verir (CMK 128/9).

Parayı Çekmek Hesap Kiralamadan Farklı mı?

Evet, önemli ölçüde farklıdır. Hesabına gelen parayı çekip başkasına teslim eden ya da başka hesaplara dağıtan kişi, suça katkısını bilgi vermenin ötesine taşımış olur. Bu kişi bakımından 158/4 indirimi uygulanmaz; sorumluluk genel iştirak kurallarına göre belirlenir.

Ayrıca TCK 282’deki suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama suçu gündeme gelebilir. Alt sınırı altı ay veya daha fazla hapis gerektiren bir suçtan elde edilen değeri yurt dışına çıkaran ya da kaynağını gizlemek amacıyla çeşitli işlemlere tabi tutan kişiye 3–7 yıl hapis ve 20.000 güne kadar adli para cezası verilir. Dolandırıcılığın alt sınırı bir yıl olduğundan bu şart karşılanır.

Hesap kiralama ilanlarının bir şebeke tarafından yönetildiği dosyalarda TCK 158/3’teki örgüt artırımı ve suç işlemek amacıyla örgüt kurma suçu da tartışılabilir.

Hesap Kiralama Dosyasında Uzlaştırma ve Etkin Pişmanlık Var mı?

Hesap kiralama dosyasında uzlaştırma, asıl suçun türüne bağlıdır. CMK 253/1-b-8 yalnızca basit dolandırıcılığı (TCK 157) sayar. Hesap sahte ilan veya sosyal medya üzerinden işlenen bir dolandırıcılıkta kullanıldıysa suç nitelikli hâle girer ve uzlaştırma yolu kapanır. Birden fazla mağdur varsa, uzlaşma için hepsinin kabulü gerekir (CMK 253/7).

Etkin pişmanlık ise yardım edenleri de kapsar. TCK 168/1, failin, azmettirenin veya yardım edenin kovuşturma başlamadan önce mağdurun zararını tamamen gidermesi hâlinde cezanın üçte ikisine kadar indirilmesini öngörür. Kovuşturma başladıktan sonra hükümden önce giderimde indirim yarıya kadardır. Kısmi ödemede mağdurun rızası aranır.

Hesap Kiralama Hakkında Sık Sorulan Sorular

Genel usul bilgisi için ceza hukuku ve ceza muhakemesi sayfasına, hesaba izinsiz giriş gibi olaylar için bilişim suçları yazısına bakılabilir.

Yazar hakkında

Av. Ahmet Gökhan Mutlu

Ankara Barosuna kayıtlı avukat (Sicil No: 19638), Çankaya Üniversitesi Hukuk Fakültesi 2006 mezunu. Ceza uzlaştırmacısıdır; Adalet Bakanlığı arabulucu siciline ve TÜRKPATENT marka vekilliği siciline kayıtlıdır. Ankara Barosu CMK Merkezi, Bilişim Kurulu ve Fikri Mülkiyet ve Rekabet Kurulu üyesidir.

Bu yazı 27 Eylül 2026 tarihinde yürürlükteki mevzuata göre hazırlanmıştır.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki mütalaa niteliği taşımaz. Somut olayda suç tarihi, deliller ve güncel mevzuat birlikte değerlendirilmelidir.